Essays over Geluk van Daniël Gould

Essays zijn overal, elke dag. In de krant, op de radio, in de Tweede Kamer, in de klas. Daniël Gould schreef 16 essays over geluk. Daniël Gould komt uit Amerika, maar woont al 33 jaar in Amsterdam. Hij is freelance journalist op het gebied van kunst en architectuur. Hij heeft ook een eigen blog: www.gould3dlist.blogspot.com. Op de Utrechtse Filmdagen is een film van Frederieke Jochems over Daniël Gould in première gegaan met de titel “I LOVE ART, Daniel Gould en de Amsterdamse kunstwereld”. Ter introductie van de essays vroegen we Daniel naar het ontstaan ervan.

Hoe begon het?

“Zo’n twee jaar geleden zag ik een advertentie in een Engelstalig Amsterdams wekelijks magazine. Er stond: “Website over Geluk zoekt naar schrijvers over dit onderwerp.” Ik reageerde erop met “Ik dacht dat Charles Schultz, de schepper van de strip ‘Peanuts’ deze kwestie voor eens en altijd had opgelost toen hij schreef: ‘Geluk is een warme puppy!”.

Zij reageerden vervolgens met een verzoek om stukjes tekst die ik had liggen toe te sturen. Ik stuurde ze vervolgens exemplaren van mijn wekelijkse Nieuwsbrief met de titel 3Dlist. Hierop nodigden zij mij uit. Op de bijeenkomst vroegen ze mij het onderwerp Geluk te benaderen “vanuit een artistiek en / of cultureel gezichtspunt”. Ik zei hen dat ik verkoos het onderwerp te benaderen vanuit een filosofisch gezichtspunt. En dit ging ik vervolgens doen.

Waarom 16 essays?

Op dat moment had ik geen idee waar het concept mij toe zou voeren. Ik besloot het concept zichzelf te laten ontwikkelen. Ik wist ook nog niet hoeveel essays er zouden komen. De reden dat er zestien essays zijn, is dat de mensen van de website besloten ermee te stoppen. Maar er zijn misschien wel 25 of 30 essays denkbaar.

De essays zouden – als ze worden uitgegeven als boek – het beste passen in het zelfhulp genre. Het merendeel van wat er in dit genre verschijnt belooft: vervulling, persoonlijke ontwikkeling en tevredenheid met jezelf. Als iemand gaat begrijpen wat geluk echt betekent in metafysische zin – als filosofisch begrip – dan is alles vervolgens gemakkelijk. Zelfs Verlichting.

Het onderwerp is een echte Evergreen, zoals ze in Amerika zeggen. Als de Essays in boekvorm gaan verschijnen, zullen ze – volgens mij – nooit uit de winkel verdwijnen. Het zal ook een perfect cadeautje zijn.”

Essay Nummer 1

We publiceren in eerste instantie de eerste Essay van Daniel Gould. later zullen ook de overige 15 Essays op deze pagina te vinden zijn.

Gouden zondagen – Over geluk deel 1

Wat is geluk?

“Is dat een strikvraag?”, hoor ik u zeggen.

Nee, helemaal niet. Wat is geluk?

“De loterij winnen!”

Makkelijk antwoord. Maar u weet waarschijnlijk dat de overgrote meerderheid van winnaars van de loterij – binnen het jaar – hun geld weer kwijt zijn, òf depressief zijn, gescheiden zijn, zich vernederd voelen en wensten dat zij het loterijbiljet nooit hadden gekocht.

De heilige Theresa  van Avila vertelde al in de 12e eeuw “Er zijn meer tranen vergoten over gebeden die beantwoord werden dan over gebeden die niet beantwoord werden.” Denk daar maar eens over na. Een mooie jonge dame wordt hevig verliefd op de Toverprins, de spreekwoordelijke grote en knappe kerel. Ze hoopt en smeekt dat hij voor haar kiest. En dat doet hij. Hij blijkt te veel te drinken, hij misbruikt haar, hij is een vrouwenhater en hij eist dat hij behandelt wordt als een koning.

Gebeden die beantwoord worden, inderdaad.

We denken dat we weten wat ons gelukkig maakt, maar we weten nog niet eens wat geluk is. Als we de betekenis opzoeken in een woordenboek kunnen we lezen: een emotionele of affectieve situatie die gekenmerkt wordt door gevoelens van vreugde, genoegen en tevredenheid. Maar een Griekse filosoof, Epicures, vond dat geluk bestond uit “de afwezigheid van pijn en emotionele verwarring”. De mens deed er het best aan die genoegens na te jagen die in gematigdheid genoten kunnen worden. Dat klinkt me goed in de oren.

Geluk is niet het enige begrip met een bedriegelijke betekenis. Liefde? Dat is een goeie!. Een woord dat meer precies de euforie beschrijft die we voelen als we iets met iemand krijgen is verblindheid. We voelen een buitengewone emotie voor iemand terwijl we aan alle minpunten voorbij kijken. Hmmm ….. hiermee zijn we terug bij de Toverprins die we zojuist beschreven.

Laten we het simpeler maken. Nemen we een ander begrip: kunst!

Wat is kunst?

De laatste jaren verzamel ik de definities. Peggy Guggenheim, een bekende beschermer van de kunsten, zei: “Ik kan het niet in woorden zeggen, maar ik weet het als ik het zie!”. Mooi! Aan de andere kant zei Andy Warhol: “Kunst is business!”. Cynisch, maar in veel opzichten waar.

We zijn er soms ons hele leven mee bezig om de betekenis van bepaalde begrippen te achterhalen. Helemaal OK, zolang je een antwoord zoekt omdat het antwoord je gelukkig maakt. En “leren” kan wel eens een sleutelwoord worden in het definiëren van geluk.

Dat is mijn uitgangspunt in de zoektocht naar de betekenis van “geluk”. Laten we zien waar het ons brengt.

Daniël R. Gould

vertaling: Walter van Teeffelen
www.avantiproductions.nl

Share: