Een niertransplantatie is in de meeste gevallen de beste oplossing voor personen met nierfalen. Zowel levende en overleden personen kunnen nieren doneren aan zulke personen. Toch wacht men gemiddeld 4 jaar in Nederland op een donornier. Doorgaans worden nieren van levende donoren geprefereerd, want die gaan tweemaal zolang mee als een nier van een overleden donor. Maar het vinden van een donor blijft lastig. In sommige gevallen is de donor geen match voor de ontvanger. En wat ook vaak gebeurt is dat er zoveel antistoffen in het bloed van de ontvanger zitten dat een niertransplantatie gewoon niet mogelijk is.

Het afweersysteem aanpakken

Dit behoort nu tot het verleden. Sinds kort is er een nieuwe methode voor niertransplantaties waarbij nieren niet meer worden afgestoten door het lichaam van de ontvanger. Een beschrijving van dit onderzoek werd gepubliceerd in de New England Journal of Medicine. In dit onderzoek is gebleken dat het afweersysteem van de ontvanger zo veranderd kan worden dat het een nier van elke willekeurige donor kan accepteren, dus ook in gevallen waarbij er geen sprake is van een match.

“Vroeger zeiden we dat je geen transplantatie kon krijgen als je geen compatibele donor had. Nu kunnen we toch transplanteren, ook al heb je geen compatibele donor” zegt dr. Dorry Segev van de Johns Hopkins Universiteit in Baltimore (USA).

Desensibiliseringstherapie

De nieuwe methode heet ‘desensibilisatie’. Deze nieuwe therapie filtert antistoffen uit het bloed die anders het getransplanteerde orgaan zouden aanvallen. Patiënten krijgen via een infuus andere antistoffen toegediend om het afweersysteem toch sterk te houden. Hierna zal het immuunsysteem eigen antistoffen aanmaken. Deze antistoffen zijn doorgaans wat vriendelijker tegen de nieuwe organen.

Mochten de nieuwe antistoffen de getransplanteerde nier toch afstoten, dan is er een speciale therapie daarvoor. Deze bestaat uit medicijnen die de witte bloedcellen vernietigen die antistoffen aanmaken. Echter zijn deze medicijnen nog niet goedgekeurd door de FDA.

Tot nu toe zijn er al 1025 patiënten volgens de desensibiliseringstherapie behandeld. Van deze groep was na acht jaren 77% nog springlevend en gezond.

Desensibilisatie is op lang termijn goedkoper dan de nierdialyse die €63.000 per jaar kost voor de rest van het leven van de patiënt. Voor de nieuwe procedure betaalt een patiënt eenmalig een bedrag van €27.000. Voor de transplantatie betaalt men ongeveer €90.000. Desensibilisatie kan een goede mogelijkheid zijn voor patiënten die een donor hebben die echter niet blijkt te matchen.